Platform Kerk en Aardbeving organiseert zondag 29 juni de zesde editie van Groningenzondag. Deze editie heeft het thema ‘Ontheemd?’. Bidt u mee?
Op die zondag is er vanuit de kerken in Groningen aandacht voor personen, ondernemingen en instellingen die getroffen zijn door de gaswinning. Dat kan op allerlei manieren zijn: zorgen over veiligheid of afwikkeling van schade en versterking. Of door mentale problemen en relaties die onder druk staan.
Daarbij staan we dit jaar extra stil bij het verlies van thuisgevoel. We roepen op om te bidden voor alle alle getroffen bewoners, maar ook voor de medewerkers en vrijwilligers die ondersteuning bieden. Als kerken mogen we Gods Licht laten schijnen, door gebed, woorden en daden. Niet alleen binnen de kerk, maar voor alle mensen om ons heen (Mat. 5:16).
Hoe gaat het nu?
De gaswinning in Groningen heeft sinds 1993 duizenden aardbevingen veroorzaakt, met grootschalige materiële schade als gevolg. De grootste aardbeving vond plaats in 2012 en had een kracht van 3.6 op de Schaal van Richter. Veel bewoners hebben hun fundamentele gevoel van zekerheid verloren – letterlijk “de grond onder hun bestaan” wankelt bij elke beving. Een veilig thuis is voor de meeste mensen de basis van een zinvol en gerust bestaan; juist die basis is in Groningen aangetast.
Lees op deze pagina meer over waarom we Groningenzondag organiseren.
Zie ook deze video waarin we de vraag beantwoorden hoe het nu met Groningen gaat.
Evangelie lezing: geen plaats om het hoofd te ruste te leggen
Het gemis aan thuisgevoel klinkt door in de evangelielezing die het Oecumenisch Leesrooster voor zondag 29 juni aanreikt: Lucas 9:51-62. De lezing is ervan doortrokken dat er voor Jezus geen plek is waar Hij thuis mag zijn. In een Samaritaans dorp wordt Hem de gastvrijheid ontzegd. Jezus verdraagt deze afwijzing. Het voorstel van de leerlingen om vuur uit de hemel af te roepen wijst Hij krachtig af. Er volgt een gesprek over het volgen van Jezus. Hij typeert zijn situatie met de woorden ‘De vossen hebben holen en de vogels hebben nesten, maar de Mensenzoon heeft geen plaats waar Hij zijn hoofd te ruste kan leggen. Na deze disclaimer doet Hij een radicale oproep om Hem te volgen.
Merk op dat deze gebeurtenissen in het teken staan van Jezus’ reis naar Jeruzalem. Opmerkelijk is de typering van deze reis: op weg naar zijn opname in de hemel (vs. 51). De Heer die op aarde ongastvrijheid moet ondergaan is op weg naar zijn hemelse thuis. Deze weg wordt voor Hem een lijdensweg. Juist daardoor creëert Hij een hemels thuis voor aardse mensen met al hun verschillen (daklozen, villabewoners e.a.). Vermoedelijk is het naderende koninkrijk de reden dat Jezus nogal bot reageert op het verzoek een begrafenis te mogen verzorgen.
Twee redenen maken deze tekst geschikt voor een preek op Groningenzondag. Er is herkenning: veel Groningers voelen zich ontheemd. Sommigen zijn hun veilige thuis letterlijk kwijtgeraakt door de aardbevingen. Hun leven voltrekt zich in een huis dat wacht op afbraak of versterking. Wanneer zal het zo ver zijn? Velen verblijven korter of langer in een wisselwoning. Vaak is het onduidelijk hoe lang. Een versterkt huis of een nieuw huis neemt dat gemis aan thuisgevoel niet weg. Dorpen waar mensen zich thuis voelden veranderen van karakter. De vertrouwde verbanden tussen mensen vallen weg.
Tweede reden: de tekst biedt perspectief. Net als in het Groningen van 2025 is dat in de tekst geen gemakkelijk verhaal. De tekst krijgt zelfs een uitgesproken ongemakkelijk slot. Het is de uitdaging voor de prediker om perspectief te bieden, maar daar niet te vroeg mee te komen. De nood van de ontheemde (kijk daarbij verder dan Groningen) moet recht gedaan worden.
Liederen
29 juni is dit jaar de tweede zondag na Trinitatis. Het evangelisch luthers dienstboek geeft als introïtuspsalm voor deze zondag Psalm 18 aan. Een psalm met diepe verwoordingen van het lijden (b.v. vers 4 in de berijming van Liedboek/Geref. Kerkboek).
Er zijn veel psalmen waaruit een schreeuw om recht klinkt (9, 11, 13, 102, 116, 123, 142 e.a.)
Een moderne Psalm: De Muur van Grunn – door Erwin de Vries (YouTube & Spotify).
Denk ook aan liederen als LB 995 O Vader, trek het lot U aan, LB 1005 Longing for light we wait in darkness Opwekking 805 Maak ons hart onrustig God en liederen van vertrouwen in nood (bijv.: Wat de toekomst brengen moge, LB 913 en Nooit meer alleen, Opwekking 698)
Voorbeden
Wij bidden voor:
- Allen die ontheemd zijn en zich ontheemd voelen door de aardbevingsschade in Groningen.
- Voor mensen die wachten op herstel van hun woningen. Dat ze moed houden, kunnen vertrouwen in mensen en instanties. En zich weer thuis kunnen voelen.
- Voor mensen die vastgelopen zijn in procedures, die teleurgesteld zijn in mensen en instanties. We bidden voor hen om helpers die niet teleurstellen. En dat ze daar vertrouwen in kunnen hebben.
- Voor mensen in straten, dorpen en steden dat ze niet van elkaar vervreemden, maar elkaar tot steun kunnen zijn.
- Voor politici en bestuurders, in de gemeenten, in de provincie en in Den Haag. We bidden voor hen om medemenselijkheid, empathie en trouw.
- Voor de mensen die werken bij de uitvoeringsinstanties IMG en NCG, maar ook voor de geestelijk verzorgers van de GVA. Dat in hun werk de menselijke maat zichtbaar mag zijn. Dat in de zorg van hen aan mensen in nood, de zorg van God voor alle mensen zichtbaar mag worden.
- Voor ondernemers, met name die in de agrarische sector, die onduidelijkheid ervaren over de afhandeling van hun schade. Om uithoudingsvermogen en om vertrouwen voor de toekomst.
- Voor de kerken in het aardbevingsgebied. Dat het plaatsen mogen zijn waar mensen tot rust en op verhaal mogen komen. Dat in de echte ontmoeting met mensen de verbondenheid met elkaar mag ontstaan om in vertrouwen op God en medemensen de toekomst tegemoet te treden.
Suggestie: het Onzevader zingen met LB 1006
Deze pagina is voor het laatst bijgewerkt op maandag 2 juni. In de komende weken verschijnt
hier meer informatie.
